“Mooi verhaal. Wie pakt dit op in Friesland?”
Die vraag klonk tijdens een bijeenkomst in Stadsschouwburg De Harmonie in Leeuwarden. Organisatoren, overheden, leveranciers en hulpdiensten luisterden naar een presentatie van het Brabantse evenementencollectief Front of House. Een initiatief dat laat zien wat er mogelijk is als de evenementenbranche zich structureel verbindt.
Aan het einde van de presentatie keek de dagvoorzitter de zaal rond. Sharon en Rianne keken elkaar aan. Voor beiden voelde het hetzelfde: als niemand opstaat, gebeurt er niets.
Ruim een jaar later is het Evenementencollectief Friesland officieel live. Een netwerk waarin organisatoren, leveranciers, gemeenten, provincie en hulpdiensten elkaar vinden, kennis delen en samenwerken aan een sterkere evenementenbranche in Fryslân.
Eerst luisteren, dan bouwen
Vanaf het begin stond één vraag centraal: hoe zorgen we ervoor dat dit geen netwerk wordt waar mensen af en toe samenkomen, maar een collectief dat daadwerkelijk iets oplevert? Daarom begonnen de initiatiefnemers niet met een website of campagne, maar met luisteren. Organisatoren werden bezocht, leveranciers gesproken en gemeenten betrokken. De focus lag op het begrijpen van de uitdagingen en behoeften binnen de branche.
Al vroeg sloten ook René Nagelhout, voorzitter van SKS Skûtsjesilen, en Gerrit Kooystra, organisator van onder meer Heaven Open Air, Heerenveen Live en Beachrockers, zich aan als aanjagers van het initiatief. Hun betrokkenheid bevestigde dat er binnen de sector behoefte was aan meer verbinding.
Ook vanuit de overheid groeide de betrokkenheid. Sjors Reekers van gemeente Leeuwarden en Lourenske Steenstra van gemeente Waadhoeke maakten als kwartiermakers veel tijd vrij om het onderwerp op de agenda te krijgen en partijen met elkaar te verbinden. Samen met Femke van Akker namens Provincie Fryslân werd stap voor stap gewerkt aan het draagvlak dat nodig was om het collectief verder te brengen. Dat was geen eenvoudige opgave. De evenementenwereld bestaat uit grote en kleine organisatoren, vrijwilligersorganisaties, leveranciers, gemeenten, provincie en hulpdiensten. Allemaal met hun eigen belangen, verantwoordelijkheden en werkwijzen. “Je merkt pas hoeveel tijd het kost om iedereen echt mee te nemen als je eraan begint,” vertelt Rianne. “Dat vraagt geduld, maar vooral vertrouwen.”
Liever een stevige fundering dan een snelle lancering
Hoewel er veel enthousiasme was, kozen Sharon en Rianne ervoor om niet direct naar buiten te treden. “Er waren genoeg momenten waarop we sneller hadden kunnen gaan,” zegt Sharon. “Maar we wilden niet iets lanceren dat er aan de buitenkant goed uitzag terwijl de basis nog niet stevig genoeg was.” De focus lag op het bouwen van een duurzame structuur. Heldere rollen, een sterke organisatie en een netwerk dat ook op de lange termijn waarde blijft bieden. Dat betekende soms bewust vertragen terwijl anderen juist versnelling verwachtten. Volgens de initiatiefnemers zit de kracht van een collectief niet alleen in zichtbaarheid, maar vooral in de samenwerking achter de schermen. Ook de vraag van wie het collectief zou worden speelde regelmatig. Daarom vonden zij het belangrijk om vanaf het begin duidelijk te maken dat het een initiatief van en voor de branche moest zijn.
Het moment waarop het begon te leven
Een belangrijk omslagpunt kwam toen Provincie Fryslân en de gemeenten Leeuwarden en Waadhoeke zich als eerste partners aan het initiatief verbonden. Hun steun gaf vertrouwen en maakte het mogelijk om de volgende stappen te zetten. Voor de lancering ontwikkelde Bakkers Blik een video waarin organisatoren, leveranciers, overheden en andere betrokkenen vertellen waarom het collectief nodig is. “Vrijwel iedereen die we benaderden wilde meewerken,” vertelt Rianne. “Dat was voor ons een bevestiging dat het niet alleen ons idee was. Het leefde veel breder.”
In de video vertellen de eerste partners over de praktische meerwaarde van samenwerking: elkaar makkelijker vinden, kennis delen en samen sterker staan richting de toekomst. Soms zit die meerwaarde in het uitwisselen van ervaringen. Soms in het bespreken van uitdagingen vanuit verschillende perspectieven. En soms simpelweg in weten wie je kunt bellen wanneer je ergens tegenaan loopt.
Mienskip in de praktijk
Wanneer het over Fryslân gaat, valt vaak het woord mienskip. Toch gebruiken Sharon en Rianne dat begrip bewust niet te gemakkelijk. “Mienskip ontstaat niet op papier,” zegt Rianne. “Dat ontstaat wanneer mensen elkaar weten te vinden, kennis delen en bereid zijn ook iets voor een ander te doen.” Volgens hen ligt daarin precies de kracht van het collectief. Niet alleen samenwerken wanneer het nodig is, maar ook beter begrijpen wat er achter elkaars werkzaamheden schuilgaat.
Sharon vergelijkt een evenement met een dominospel. “Mensen zien vaak maar één steentje. Maar achter één beslissing zitten vaak tientallen andere gevolgen.” Een wijziging in een programma heeft bijvoorbeeld gevolgen voor bezoekers, vrijwilligers, leveranciers, verkeersmaatregelen, communicatie en vergunningen. Wat voor de buitenwereld eenvoudig lijkt, heeft achter de schermen vaak veel impact. Juist daarom geloven de initiatiefnemers dat de branche sterker wordt wanneer partijen dichter bij elkaar komen te staan en meer inzicht krijgen in elkaars uitdagingen. “Het collectief werkt alleen wanneer mensen niet alleen komen halen, maar ook bereid zijn iets bij te dragen.”
De volgende stap
Nu het collectief officieel live is, verschuift de aandacht van opbouwen naar verder verbinden. Drie mensen uit de branche hebben inmiddels aangegeven een bestuursrol te willen vervullen en er wordt gewerkt aan de oprichting van de stichting achter het collectief.
Daarnaast wordt gebouwd aan een online platform waar partners elkaar kunnen vinden, kennis kunnen delen en zich kunnen aanmelden voor bijeenkomsten en activiteiten. Ook wordt gewerkt aan de programmering voor het najaar van 2026 en 2027. Naast bijeenkomsten en werkbezoeken wil het collectief ook een rol vervullen als klankbord voor vraagstukken vanuit de overheid. Gemeenten en Provincie Fryslân zien waarde in het vroegtijdig betrekken van praktijkervaring uit de sector bij nieuwe ontwikkelingen en plannen.
“Wij vinden het belangrijk om al in een vroeg stadium met elkaar in gesprek te gaan,” zegt Sharon. “Niet pas wanneer plannen al vaststaan, maar juist wanneer er nog ruimte is om mee te denken over wat in de praktijk werkt.”
Eén van de onderwerpen die dit najaar op de agenda staat, is het mogelijke risicofonds voor evenementen waar Provincie Fryslân momenteel naar kijkt. Wat begon met één vraag in een zaal in Leeuwarden, is inmiddels uitgegroeid tot een collectief waarin steeds meer partijen elkaar weten te vinden. Niet omdat het moet, maar omdat de overtuiging groeit dat samenwerking de evenementenbranche sterker maakt.
En misschien is dat uiteindelijk precies waar het om draait: samen bouwen aan een toekomstbestendige evenementensector in Fryslân.